Türkçe sayı okuma mantığı, çek ve senette tutar yazımı, kuruş kuralı ve bitişik/ayrı yazım tercihi — tek tek.
Rakamı yazıyla yazma, bir sayısal tutarı Türkçe okuma kurallarına göre kelimelere dökme işlemidir. Çek, senet (bono), fatura ve makbuz gibi belgelerde tutar hem rakamla hem de yazıyla yazılır; amaç, rakamın sonradan tahrif edilmesini (ör. 100'ün 1.000 yapılmasını) önlemek ve tereddüde yer bırakmamaktır. Bu araç tutarı otomatik olarak, çekte/senette kullanılan biçimde yazıya çevirir.
Bir sayı yazıyla nasıl okunur?
Kısa cevapSayı, üçerli gruplara ayrılıp en büyük basamaktan okunur: milyar → milyon → bin → yüzler/onlar/birler. Her üçlü grup, "yüzler + onlar + birler" olarak söylenir. Örneğin 345 → "üçyüzkırkbeş". İki önemli kural: yüzler basamağında rakam 1 ise "bir yüz" değil "yüz", binler basamağında değer 1 ise "bir bin" değil "bin" denir.
- Yüzler: 100 → "yüz", 200 → "ikiyüz", 900 → "dokuzyüz". Başta "bir" kullanılmaz.
- Binler: 1.000 → "bin", 2.000 → "ikibin", 15.000 → "onbeşbin". 1.000 için "bir bin" denmez.
- Milyon / milyar: Burada 1 söylenir: 1.000.000 → "birmilyon", 1.000.000.000 → "birmilyar".
- Sıfır: Tutar tam sıfırsa "sıfır" yazılır; ara sıfırlar (ör. 1.005) atlanır: "binbeş".
Çekte ve senette tutar nasıl yazılır?
Kısa cevapÇek ve senette tutar hem rakamla hem yazıyla yazılır ve ikisi birbirini tutmalıdır. Yazıyla yazılan tutarın başına genelde "Yalnız" yazılır, tutar araya ekleme yapılmasını önlemek için bitişik ve çoğunlukla büyük harfle yazılır. Türk Ticaret Kanunu'na göre yazıyla ve rakamla yazılan tutar farklıysa yazıyla yazılan tutar geçerli olur.
Bu yüzden çekte tutar satırını yazarken tutarın önüne "Yalnız", sonuna para birimi (TL) ve varsa kuruş yazılır. Örnek: YALNIZ ONBİNBEŞYÜZ TL. Yukarıdaki araçta "Başına 'Yalnız' ekle" ve "Büyük harf" seçeneklerini açarsanız çıktı doğrudan bu formatta gelir; "Bitişik (çek/senet)" biçimi zaten varsayılandır.
Kuruş nasıl yazılır?
Kısa cevapKuruş, virgülden sonraki iki hane ile gösterilir ve yazıyla lira tutarından sonra okunur: 12.345,67 TL → "...TL altmışyedi Kr". Kuruş sıfırsa (ör. 1.000,00) çek dilinde tutar "bin TL tam" biçiminde, yani yalnızca "TL" etiketiyle tamamlanır; "sıfır kuruş" yazılmaz.
Döviz seçtiğinizde etiket değişir: kuruş yerine "Cent" kullanılır (ör. 12,50 USD → "oniki USD elli Cent"). Yarım liralar için: 0,50 TL → "sıfır TL elli Kr", 0,99 TL → "sıfır TL doksandokuz Kr".
Bitişik mi, ayrı mı yazılır?
Kısa cevapTürkçe dil bilgisine göre sayılar ayrı yazılır ("on iki bin üç yüz"). Fakat çek ve senet gibi kıymetli evrakta, tutarın araya rakam/kelime eklenerek değiştirilmesini önlemek için tutar geleneksel olarak bitişik yazılır ("onikibinüçyüz"). Bu araç ikisini de üretir: resmî evrak için Bitişik, okunabilirlik için Boşluklu biçimini seçin.