Annüite yöntemi, aylık ve yıllık maliyet oranı, KKDF-BSMV vergileri ve ödeme planının (amortisman) tam açıklaması.
Kredi hesaplama, çekmek istediğiniz anapara tutarını, bankanın uyguladığı aylık faiz oranını ve vadeyi (ay sayısı) kullanarak her ay ödeyeceğiniz eşit taksiti ve toplam maliyeti bulma işlemidir. Türkiye'deki ihtiyaç, konut ve taşıt kredilerinin neredeyse tamamı annüite (eşit taksit) yöntemiyle kurgulanır: taksit her ay aynıdır, ama taksitin içindeki faiz ve anapara payı her ay değişir.
Annüite (eşit taksit) formülü nedir?
Kısa cevapAylık taksit şu formülle bulunur: Taksit = A × i × (1+i)ⁿ / ((1+i)ⁿ − 1). Burada A kredi tutarı, i aylık faiz oranı (ondalık; ör. %3,99 → 0,0399), n ise vadedir (ay). Faiz sıfırsa taksit = A ÷ n. Bu araç aynı formülü kullanır.
- A — kredi anaparası (çekilen tutar).
- i — aylık faiz oranı; ihtiyaç/taşıtta KKDF+BSMV ile birlikte "efektif aylık" oran kullanılır.
- n — vade, yani toplam taksit sayısı (ay).
- Taksit — vade boyunca sabit kalan aylık ödeme.
Ödeme planı (amortisman) ne gösterir?
Kısa cevapÖdeme planı, her ay için taksit, anapara, faiz ve kalan borç değerlerini gösterir. Her ayın faizi = o ayki kalan borç × aylık faiz. İlk aylarda taksitin büyük kısmı faizdir; vade ilerledikçe faiz azalır, anapara payı artar ve kalan borç sıfıra iner. Araç bu tabloyu ay ay çıkarır.
Bu yüzden kredinin başında ödediğiniz taksitler ağırlıkla faize gider; anaparanız yavaş erir. Krediyi erken kapatmak, henüz işlememiş faizden kurtulmanızı sağladığı için genellikle avantajlıdır.
KKDF ve BSMV taksiti nasıl etkiler?
Kısa cevapİhtiyaç ve taşıt kredisinde faiz üzerinden KKDF %15 ve BSMV %5 alınır; ikisi toplam %20 oranında faizi artırır. Yani akdi faiz %3,99 ise vergi/fon dahil efektif aylık maliyet %4,788'e çıkar. Konut kredisi faizi bu vergilerden istisnadır, bu yüzden aynı orana rağmen taksiti daha düşüktür.
Aylık ve yıllık maliyet oranı arasındaki fark
Kısa cevapAylık maliyet oranı, vergi/fon dahil efektif aylık faizdir. Yıllık maliyet oranı (APR) ise bunun bileşik yıllık karşılığıdır: (1+i)¹² − 1. Örneğin efektif aylık %4,788 faiz, yaklaşık %75 yıllık maliyet oranına denk gelir. Bankalar sözleşmede yıllık maliyet oranını bildirmek zorundadır; kredileri kıyaslarken bu orana bakın.